Houd uw evenwicht


 

 

 

 

 

Houd uw evenwicht

Te snel opstaan en dan opeens duizelig: veel mensen kennen het verschijnsel. Af en toe. Bij ouderen komt duizeligheid vaak voor. De oorzaken van duizeligheid op een rijtje.

Alles draait en je hebt het gevoel dat je gaat vallen. Duizeligheid heeft te maken met het evenwichtsorgaan. Het evenwichtsorgaan bevindt zich achter het slakkenhuis in het binnenoor en meet draaibewegingen en versnellingen van het lichaam. De evenwichtsorganen staan via een zenuw in verbinding met de hersenen. De hersenen krijgen signalen van de beide evenwichtsorganen, maar ook signalen van de ogen en de spieren. Als de evenwichtsorganen andere signalen naar de hersenen sturen dan bijvoorbeeld de ogen of de spieren, ontstaat er een gevoel van duizeligheid. Het evenwichtsorgaan bestaat uit zenuwweefsel dat niet zo’n lange levensduur heeft. Dat is de reden dat ouderen vaker last van duizeligheid hebben dan jongeren. Bijvoorbeeld bij het opstaan uit een stoel. Je ziet het ook als mensen gaan schuifelen in plaats van lopen. Ze worden onzeker en houden graag de voeten dicht bij de grond. Dit onvaste gevoel wordt vaak duizeligheid genoemd. Het is ook vaak niet alleen een kwestie van een storing van het evenwichtsorgaan, maar hangt samen met allerlei aandoeningen aan gewrichten, spieren en zenuwbanen die naar beneden lopen. Duizeligheid kan ouderen zodanig beperken dat ze niet meer op stap durven en in isolement raken of het leidt tot vallen en daardoor overlijden.

Draaiduizeligheid

Draaiduizeligheid komt meestal door een storing van het evenwichtsorgaan. Het kan ook veroorzaakt worden door een virusinfectie. Ook patiënten met de ziekte van Ménière hebben last van duizeligheid. Dat komt in aanvallen en kan leiden tot oorsuizen en zelfs tot gehoorverlies. Dat is aanvankelijk tijdelijk, maar kan ook permanent worden. De ziekte van Ménière komt alleen voor bij volwassenen en wordt in de loop van de jaren minder. Er zijn geen medicijnen voor. Een herseninfarct kan leiden tot duizeligheid als er een bloedpropje is ontstaan in het stroomgebied van de kleine hersenen. Zelfs een klein infarct kan leiden tot blijvend vervelende klachten.

Bloeddruk

Een te lage bloeddruk geeft vaak een licht gevoel in het hoofd. Vooral jonge meisjes hebben er nogal eens last van. De huisarts ziet op het spreekuur dan ook meer vrouwen dan mannen met klachten van duizeligheid. Behalve bij ouderen, daar is geen verschil tussen mannen en vrouwen. Jonge meisjes hebben vaker een lage bloeddruk. Zeker als ze weinig gegeten hebben of oververmoeid zijn of in een grote menigte op een popconcert. Flauwvallende meisjes zijn daar al jaren een bekend fenomeen. Lage bloeddruk is op zich niet ernstig, gunstig zelfs. Alleen moeten mensen met een lage bloeddruk ervoor zorgen dat ze rustig opstaan.

Positieduizeligheid

Kortdurende duizeligheid na snelle bewegingen van het hoofd is een lastige, maar onschuldige aandoening. Door de snelle bewegingen vaak te herhalen op een veilige plek (op bed) worden de klachten langzaamaan steeds minder.

  1. Evenwichtszenuw     ( nervus vestibularis)                         
  2. gehoorzenuw             ( nervus cochlearis)
  3. aangezichtszenuw    ( nervus facialis)
  4. Ganglion geniculi
  5. Charda tympani
  6. Slakkenhuis                (cochlea)
  7. Half-cirkelvormige kanalen
  8. Hamer                          (malleus)
  9. Trommelvlies             (Membrana tympani)
  10. Buis van Eustachius  ( tuba auditiva)

Oefeningen tegen duizeligheid

Wie vanwege klachten heel voorzichtig wordt met bewegen, loopt het risico dat het evenwichtsorgaan nog verder achteruit gaat. Daarom is twee keer per dag oefenen nuttig. Ook kan de fysiotherapeut helpen om vallen te voorkomen, de zogenoemde valpreventie trainingen. Oefeningen die u zelf kunt doen

Liggend op bed:

  • Afwisselend omhoog en omlaag kijken van links naar rechts.
  • Houd een vinger op 30 tot 100 cm voor uw ogen. Kijk naar uw vinger, terwijl u deze van boven naar beneden en van links naar rechts beweegt.
  • Uw hoofd afwisselend voorover en achterover buigen en naar links en rechts draaien, met de ogen open en dicht.

Zitten op de rand van het bed:

  • Met gesloten ogen zo snel mogelijk op de linker- of rechterzij gaan liggen.
  • Blijf in iedere positie 30 seconden.
  • Herhaal dat minimaal vijf keer of
  • laat uzelf achterover vallen op het bed.
  • Herhaal dat tien keer.